جمال رضايى
738
بيرجندنامه ( فارسى )
شَمَكوُر samakur : كَتم و كور ( كسى كه بينايى او ضعيف است ) نك : كَلِ كوُر . شَمليده samlide : شنبليله . شَمَليك samalik : شمله ( پنبه يا پارچهء نازك و كوچكى كه بر سر سيخ يا چوبى باريك و كوچك مىپيچيدند و آن را در دارو فرو مىبردند و زخم يا چشم را با آن دارو مىزدند ) . شوّد sowd : شويد ، شبِت ( منظور دانهء شويد است ) . شوّدِ سوّز sawde sowz : شويد سبز ( منظور برگ شويد است ) . شوُر sur : شور ( 1 - اضطراب . 2 - شورش دل . 3 - پرنمك . 4 - شهوت ) . شوُردِل sure del : شور دل ، دلشوره . شوُر زَده [ ن ] sur zade [ n ] : شور زدن ( بىتابى و اضطراب ) . شوُره sure : شوره ( 1 - گياهى است بسيار شور . 2 - شورهء سر . 3 - شهوت ) . شوُره پُش [ ت ] sure pos [ t ] : شور پُشت ( به معنى مرد شهوى و شهوتران ) . شوُريده [ ن ] suride [ n ] : شوريدن ( ظاهر شدن و غليان نيروى جنسى در جوانان بويژه در گوسفندان ) . شوّكوُر sowkur : شبكور ( كسى كه در شب نمىبيند ) . شوُله sule : شوربا ، شوروا ( آش برنج رقيق كه براى بيمار مىپزند ) . شَوَندِش savandes : شب انديش ( كسى كه به علت ناراحتى خيال يا علتى ديگر شب خوابش نمىبرد و پيوسته فكر و خيال مىكند ) . شِيتُانى seytoni : شيطانى ( به معنى محتلم ) . شير sir : شير . شيربرنج sir berenj : شيربرنج . شيرخِش [ ت ] sirxes [ t ] : شيرخشت . شيردُانى sirdoni : بچهاى كه بر اثر زمين خوردن سرش و يا زياد سرازير ماندن به قى و اسهال دچار شود . ( " شيردُا [ ن ] sirdo [ n ] " به معنى ملاج سر است ) . شير سوُز sir suz : كودك يا حيوانى كه به اندازهء كافى شير نخورده باشد . شيرَفكه [ ن ] sirafke [ n ] : شيرافكن ( جوشيده ترياك و شيرهء آن ، نوعى از افيون ) . شيرگى siregi : شيرهاى ( مبتلا به كشيدن شيرهء ترياك ) . شيره sire : شيره ( 1 - شيرهء انگور . 2 - شيرهء ترياك ) . شيرى siri : شيرى ( 1 - شيرخواره . 2 - هرچه از شير درست كنند ) . شيرى بَيُا [ ن ] : siri bayo [ n ] : شيرين بيان . شيرِى خُنُك sireyxonok : شيره خنك . ( شيرهاى كه از تخم كاسنى ، تخم خرفه و تخم خيار مىگيرند و طبيعت آن " خنك " است ) .